Mercedes-Benz 260 D: Το πρώτο αυτοκίνητο με κινητήρα diesel κλείνει 90 χρόνια
Στις 21 Φεβρουαρίου 1936 η Mercedes-Benz παρουσίασε το πρώτο επιβατικό αυτοκίνητο παραγωγής με κινητήρα diesel, που μπορεί να μην ήταν εντυπωσιακό σε εμφάνιση ή επιδόσεις αλλά επηρέασε βαθιά την εξέλιξη της αυτοκινητοβιομηχανίας.
Στις αρχές του 20ού αιώνα οι πετρελαιοκινητήρες θεωρούνταν σχεδόν αποκλειστικά κατάλληλοι για βαριά οχήματα όπως πλοία, τρένα, βιομηχανικά μηχανήματα και φορτηγά. Οι περισσότεροι κατασκευαστές αυτοκινήτων δεν εξέταζαν καν το ενδεχόμενο να τοποθετήσουν έναν τέτοιο κινητήρα σε επιβατικό μοντέλο.
Εκείνη την περίοδο η Mercedes-Benz κατασκεύαζε ήδη πετρελαιοκίνητα φορτηγά. Το 1933, όμως, επιχείρησε ένα πρώτο πείραμα, τοποθετώντας έναν κινητήρα diesel 3.8 λίτρων με ισχύ 80 ίππων από φορτηγό στο επιβατικό Mercedes-Benz 370K Mannheim. Το αποτέλεσμα δεν ήταν επιτυχημένο. Ο κινητήρας αποδείχθηκε υπερβολικά θορυβώδης, ενώ οι έντονοι κραδασμοί δημιουργούσαν ακόμη και μικρορωγμές στο πλαίσιο του αυτοκινήτου.
BUY NOW
Παρά την αποτυχία, οι μηχανικοί της Mercedes-Benz δεν εγκατέλειψαν την ιδέα. Αντίθετα, ξεκίνησαν την εξέλιξη ενός diesel κινητήρα σχεδιασμένου ειδικά για επιβατικά αυτοκίνητα. Το αποτέλεσμα ήταν ο τετρακύλινδρος OM138 των 2.5 λίτρων, με την προσθήκη εξαρτημάτων της Bosch. Ο κινητήρας απέδιδε 45 ίππους και 105 Nm ροπής και λειτουργούσε σημαντικά πιο ομαλά και αθόρυβα σε σχέση με τους αντίστοιχους κινητήρες των φορτηγών.
Ο νέος κινητήρας τοποθετήθηκε στο πλαίσιο της Mercedes-Benz Type 200 W21 και στις 21 Φεβρουαρίου 1936 παρουσιάστηκε επίσημα στο Σαλόνι αυτοκινήτου του Βερολίνου με την ονομασία Mercedes-Benz 260 D. Το μοντέλο διατέθηκε σε αρκετές διαφορετικές εκδόσεις αμαξώματος, όπως sedan, επιμηκυμένη λιμουζίνα, cabriolet και landaulet με αναδιπλούμενη οροφή για τους πίσω επιβάτες.
Οι επιδόσεις του δεν ήταν εντυπωσιακές, καθώς η τελική ταχύτητα έφτανε μόλις τα 95 km/h και η μετάδοση γινόταν μέσω χειροκίνητου κιβωτίου τριών σχέσεων. Ωστόσο, το μεγάλο του πλεονέκτημα ήταν η οικονομία καυσίμου. Η κατανάλωση κυμαινόταν μεταξύ 9 και 10 λίτρων ανά 100 χιλιόμετρα, όταν το βενζινοκίνητο Type 200 απαιτούσε περίπου 13 λίτρα για την ίδια απόσταση.
Το όφελος αυτό εκτίμησαν ιδιαίτερα οι επαγγελματίες οδηγοί ταξί, δεδομένου ότι το diesel ήταν αισθητά φθηνότερο από τη βενζίνη στη Γερμανία εκείνη την εποχή. Μόνο στο Βερολίνο ο στόλος ταξί ενισχύθηκε άμεσα με 55 μονάδες του νέου μοντέλου.
Το 1937 η Mercedes-Benz προχώρησε σε αναβάθμιση της 260 D. Ο κινητήρας εξοπλίστηκε με προθερμαντήρες (glow plugs), αυξήθηκε η χωρητικότητα του ρεζερβουάρ, τοποθετήθηκε κιβώτιο τεσσάρων σχέσεων και προστέθηκε ανεξάρτητη εμπρός ανάρτηση, ενώ έγιναν και μικρές αισθητικές αλλαγές στο αμάξωμα. Με αυτή τη μορφή το αυτοκίνητο παρέμεινε στην παραγωγή έως το 1940, με συνολική παραγωγή 1.967 μονάδων. Ο ίδιος κινητήρας χρησιμοποιήθηκε επίσης σε ορισμένα επαγγελματικά οχήματα της εταιρείας.
Μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, η Mercedes-Benz συνέχισε την εξέλιξη των diesel κινητήρων για επιβατικά αυτοκίνητα. Στη δεκαετία του 1950 εμφανίστηκαν πετρελαιοκίνητες εκδόσεις των Mercedes-Benz W110 και W120, μοντέλα που θεωρούνται πρόγονοι της σημερινής E-Class. Η τεχνολογία προχώρησε ακόμη περισσότερο το 1978, όταν η Mercedes-Benz S-Class W116 έγινε το πρώτο επιβατικό αυτοκίνητο στον κόσμο που εξοπλίστηκε με turbodiesel κινητήρα.
Σταδιακά και άλλοι Ευρωπαίοι κατασκευαστές στράφηκαν στους οικονομικούς πετρελαιοκινητήρες. Η FIAT τοποθέτησε diesel κινητήρα στο Fiat 1400 το 1953, ενώ η Peugeot ακολούθησε το 1958 με το Peugeot 403 station wagon.
Από τη δεκαετία του 1970 και μετά τα diesel επιβατικά αυτοκίνητα γνώρισαν μεγάλη άνθηση στην Ευρώπη, κυρίως χάρη στους Γερμανούς και Γάλλους κατασκευαστές. Η δημοτικότητά τους κορυφώθηκε τη δεκαετία του 1990 και στις αρχές εκείνης του 2000. Τα τελευταία χρόνια όμως η ζήτηση έχει μειωθεί σημαντικά, τόσο λόγω του σκανδάλου Volkswagen Dieselgate όσο και εξαιτίας των ολοένα αυστηρότερων κανονισμών για τις εκπομπές ρύπων.
Παρόλα αυτά, η Mercedes-Benz και αρκετές ακόμη εταιρείες συνεχίζουν να προσφέρουν πετρελαιοκίνητα επιβατικά μοντέλα, ενώ ορισμένες έχουν ήδη ανακοινώσει ότι θα επεκτείνουν ξανά τη γκάμα τους τα επόμενα χρόνια, δείχνοντας ότι ο diesel κινητήρας εξακολουθεί να έχει θέση στην αυτοκίνηση.