Μια νέα μελέτη δείχνει ότι το φιλόδοξο έργο είναι πλέον τεχνικά εφικτό, αν και θα απαιτήσει τεράστιες επενδύσεις που θα μπορεί να φτάσουν έως τα 30 δις ευρώ.

Η ιδέα μιας μόνιμης σύνδεσης ανάμεσα στην Ευρώπη και την Αφρική δεν είναι καινούργια. Εδώ και δεκαετίες, μηχανικοί και κυβερνήσεις εξετάζουν το ενδεχόμενο μιας υποθαλάσσιας σήραγγας που θα επιτρέπει τη μετακίνηση ανθρώπων και εμπορευμάτων από το Στενό του Γιβραλτάρ, ένα από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα στον κόσμο.

Παρότι οι δύο ήπειροι απέχουν μόλις λίγα χιλιόμετρα στο συγκεκριμένο σημείο, μέχρι σήμερα δεν υπάρχει καμία σταθερή χερσαία σύνδεση. Το θαλάσσιο εμπόριο και τα δρομολόγια πλοίων παραμένουν ο βασικός τρόπος μετακίνησης μεταξύ Ισπανίας και Μαρόκου, διατηρώντας την περιοχή ως έναν από τους πιο πολυσύχναστους εμπορικούς διαδρόμους της Μεσογείου.

Η ιδέα για μια σιδηροδρομική σήραγγα στο Στενό του Γιβραλτάρ εξετάζεται ήδη από τη δεκαετία του 1930, ενώ πιο οργανωμένες μελέτες ξεκίνησαν τη δεκαετία του 1980 με τη δημιουργία ειδικών φορέων σε Ισπανία και Μαρόκο που θα διερευνούσαν την τεχνική και οικονομική βιωσιμότητα του έργου.

Τα τελευταία χρόνια το σχέδιο επανέρχεται δυναμικά στο προσκήνιο, με την Ισπανία να ανακοινώνει πακέτο χρηματοδότησης ύψους 1,6 εκατ. ευρώ, το οποίο αφορά τις πρώτες έρευνες και γεωτεχνικές μελέτες στο ιδιαίτερα απαιτητικό τοπίο του Στενού και όχι κατασκευαστικές εργασίες.

Συγκεκριμένα έχει ήδη δοθεί χρηματοδότηση στην αρμόδια αρχή SECEGSA (Ισπανική Εταιρεία Μελετών για τις Σταθερές Επικοινωνίες στο Στενό του Γιβραλτάρ), ώστε έως τον Αύγουστο του 2026 να παρουσιάσει έναν λεπτομερή τεχνικό οδικό χάρτη για το έργο. Σε αυτόν θα περιγράφονται όλες οι βασικές παράμετροι, όπως ο προκαταρκτικός σχεδιασμός της στοάς, η αναθεώρηση προηγούμενων μελετών, καθώς και η επικαιροποιημένη αποτύπωση της όδευσης, της γεωλογίας, των γεωτεχνικών συνθηκών, των συστημάτων ασφαλείας, των τερματικών σταθμών και των συναφών εγκαταστάσεων.

Η απόφαση αυτή έρχεται ύστερα από μια πρόσφατη μελέτη που εκπονήθηκε για λογαριασμό της ισπανικής κυβέρνησης από τη γερμανική Herrenknecht, εταιρεία που θεωρείται παγκόσμιος ηγέτης στα μηχανήματα διάνοιξης σηράγγων.

Σύμφωνα με τη μελέτη, παρά την τεράστια πολυπλοκότητα του έργου, ένα τέτοιο εγχείρημα θεωρείται πλέον τεχνικά εφικτό με τη σημερινή τεχνολογία, αν και θα απαιτήσει εξαιρετικά μεγάλες επενδύσεις που μπορεί να ξεπεράσουν τα 8,5 δισεκατομμύρια ευρώ μόνο για το ισπανικό τμήμα, με το συνολικό τελικό κόστος να εκτιμάτε ότι θα κινηθεί μεταξύ μεταξύ 15 με 30 δις ευρώ.

Το σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία μιας σιδηροδρομικής σύνδεσης συνολικού μήκους περίπου 65 χιλιομέτρων, με περίπου 42 από αυτά να βρίσκονται σε ισπανικό έδαφος, με τη σήραγγα να φτάνει σε βάθος έως και 475 μέτρα κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.

Εφόσον προχωρήσει, θα πρόκειται για ένα από τα πιο δύσκολα έργα υποδομής παγκοσμίως, με βαθμό πολυπλοκότητας που ξεπερνά ακόμη και τη Σήραγγα της Μάγχης. Οι σεισμικές ζώνες, ο σύνθετος θαλάσσιος πυθμένας και οι τεράστιες τεχνικές απαιτήσεις αποτελούν τις μεγαλύτερες προκλήσεις. Πέρα από τις τεχνικές δυσκολίες, το έργο θα χρειαστεί αυστηρές περιβαλλοντικές μελέτες, καθώς το Στενό του Γιβραλτάρ αποτελεί έναν ευαίσθητο θαλάσσιο διάδρομο με πλούσια οικοσυστήματα και μεταναστευτικές διαδρομές θαλάσσιων ειδών.

Οι πρώτες συζητήσεις συνέδεσαν την υλοποίηση του έργου με το Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου του 2030, που θα διεξαχθεί σε Ισπανία, Πορτογαλία και Μαρόκο. Ωστόσο, πιο ρεαλιστικές εκτιμήσεις μεταθέτουν την ολοκλήρωση κοντά στο 2040, αφού θα χρειαστεί τουλάχιστον μια δεκαετία για να κατασκευαστεί και να δοθεί στο κοινό, με την ισπανική και τη μαροκινή πλευρά να έχουν δεσμευτεί να λάβουν τελική απόφαση μέσα στο 2027.

Αν πάντως κατασκευαστεί, τα οφέλη θα είναι εντυπωσιακά. Ένα ταξίδι από την Καζαμπλάνκα στη Μαδρίτη, που σήμερα απαιτεί περίπου 12 ώρες με το αυτοκίνητο (συμπεριλαμβανομένης της μεταφοράς με πλοίο) ή περίπου 2 ώρες με αεροπλάνο, θα μπορεί να γίνεται σε μόλις 5,5 ώρες με το τρένο.

Διαβάστε επίσης