Το κατασκευαστικό φιάσκο του αιώνα -Αυτός είναι ο δρόμος που θα ανοίξει ξανά 20 χρόνια μετά την κατασκευή του
Ένας δρόμος που κόστισε 17 εκατομμύρια ευρώ και λειτούργησε μετά την αναβάθμιση του για μόλις έξι χρόνια, ετοιμάζεται τώρα να δοθεί εκ νέου στην κυκλοφορία.
Στην ιστορία των οδικών υποδομών έχουμε δει πολλά έργα να παρουσιάζονται ως σημαντικές λύσεις για τις μετακινήσεις και τις μεταφορές, αλλά τελικά να προκαλούν απογοήτευση, είτε λόγω των καθυστερήσεων στην παράδοσή τους είτε εξαιτίας της περιορισμένης χρησιμότητάς τους.
Ωστόσο, σπάνια συναντά κανείς μια περίπτωση στην οποία συνδυάζονται τόσες αστοχίες όσο στον αυτοκινητόδρομο M-110 στη Μαδρίτη της Ισπανίας, ο οποίος, παρά τις αρχικές υποσχέσεις, εξελίχθηκε σε ένα από τα μεγαλύτερα φιάσκα που έχουμε δει ποτέ.
BUY NOW
Και αυτό γιατί μιλάμε για έναν δρόμο, στον οποίον παρότι επενδύθηκαν 17 εκατομμύρια ευρώ, λειτούργησε μόνο για έξι χρόνια, πριν τελικά κλείσει εντελώς.
Ο συγκεκριμένος άξονας αποτελεί μια από τις ενδιαφέρουσες περιπτώσεις αποτυχημένων έργων που έχουμε δει ποτέ. Στο πρακτικό κομμάτι, συνέδεε την περιοχή του αεροδρομίου Barajas με το Alcobendas, περνώντας κοντά από τον Τερματικό Σταθμό 4 (T4) του αεροδρομίου της Μαδρίτης και εξυπηρετώντας τις μετακινήσεις στο βόρειο τμήμα της πόλης.
Μάλιστα, η όλη ιστορία σχετίζεται άμεσα με τον εν λόγω τερματικό σταθμό, ο οποίος είναι σχετικά πρόσφατος, αφού κατασκευάστηκε το 2006 στο πλαίσιο της επέκτασης της υφιστάμενης υποδομής στο αεροδρόμιο. Και αυτό γιατί μαζί με τη δημιουργία του νέου τερματικού σταθμού, αποφασίστηκε η δημιουργία ενός ακόμη οδικού άξονα, του M-12, ο οποίος παραχωρήθηκε σε ιδιωτική εταιρεία και λειτουργούσε με διόδια. Με αυτόν τον τρόπο, οι οδηγοί αποκτούσαν τη δυνατότητα να επιλέξουν ανάμεσα σε μια ταχύτερη διαδρομή με αντίτιμο και στον υφιστάμενο M-110, ο οποίος προσέφερε δωρεάν διέλευση.
Στην πράξη, όμως, και παρά την δημιουργία του νέου οδικού άξονα, η πλειονότητα των οδηγών συνέχισε να προτιμά τον δρόμο χωρίς διόδια, με αποτέλεσμα ο M-12 να παραμένει σε μεγάλο βαθμό υποχρησιμοποιημένος, και η παραχωρησιούχος εταιρεία να βλέπει τα έσοδά της να περιορίζονται σημαντικά.
Η κατάσταση αυτή διήρκεσε περίπου έξι χρόνια, μέχρι το 2012, όταν και η Ισπανική κυβέρνηση αποφάσισε να λάβει πιο ακραία μέτρα και να κλείσει εντελώς τη δωρεάν εναλλακτική διαδρομή. Ειδικότερα, η πρόσβαση στον προηγούμενο δρόμο αποκλείστηκε με την κατασκευή ενός κυκλικού κόμβου και την τοποθέτηση τσιμεντένιων εμποδίων, τα οποία δεν επέτρεπαν στους οδηγούς να συνεχίσουν προς τον M-110. Έτσι, όσοι επιχειρούσαν να χρησιμοποιήσουν τον συγκεκριμένο δρόμο διαπίστωναν ότι η πρόσβαση ήταν αδύνατη και αναγκάζονταν να στραφούν στον M-12, πληρώνοντας διόδια.
Το παράδοξο της υπόθεσης είναι ότι, κατά τις εργασίες που πραγματοποιήθηκαν το 2006 για την έναρξη λειτουργίας του νέου τερματικού σταθμού και την ανάπτυξη του M-12, είχαν γίνει παράλληλα παρεμβάσεις αναβάθμισης και επέκτασης του M-110. Οι εργασίες αυτές κόστισαν συνολικά 17 εκατομμύρια ευρώ, όμως, παρά τη σημαντική επένδυση, ο δρόμος που θα μπορούσε να λειτουργεί ως δωρεάν εναλλακτική λύση τέθηκε τελικά εκτός κυκλοφορίας.
Η εν λόγω υπόθεση επανήλθε πρόσφατα στο προσκήνιο, αφού έπειτα από χρόνια αιτημάτων και πολλαπλές διαμαρτυρίες από οδηγούς και κατοίκους της περιοχής, η επαναλειτουργία του M-110 βρίσκεται ξανά στο τραπέζι, με στόχο να ανοίξει το 2027. Αυτό σημαίνει ότι ο δρόμος θα επιστρέψει στην κυκλοφορία περίπου 15 χρόνια μετά το κλείσιμό του και 20 χρόνια μετά την αναβάθμιση του.
Για να γίνει αυτό, μάλιστα, εκτιμάται ότι θα απαιτηθούν νέες εργασίες ύψους 780.000 ευρώ, οι οποίες περιλαμβάνουν την απομάκρυνση των εμποδίων που αποκλείουν την πρόσβαση, την κατεδάφιση της σχετικής διαμόρφωσης του κυκλικού κόμβου, καθώς και την επισκευή του οδοστρώματος και της οδικής σήμανσης, που έχουν υποστεί σημαντικές φθορές με την πάροδο των ετών. Δηλαδή, οι Ισπανοί φορολογούμενοι θα καλεστούν να αποπληρώσουν τις εργασίες για την επαναλειτουργία ενός δρόμου που ουσιαστικά είχε κλείσει, αποκλειστικά και μόνο για να τους αναγκάσει να ακολουθούν διαδρομές που θα πλήρωναν διόδια.
Τέλος, να αναφέρουμε πως στο πλαίσιο του εν λόγω κατασκευαστικού φιάσκου, η Ισπανική κυβέρνηση ανέλαβε και τις οικονομικές συνέπειες της αποτυχίας των επιχειρηματικών σχεδίων που είχαν στηριχθεί στη λειτουργία των αυτοκινητοδρόμων.
Πιο συγκεκριμένα, όταν οι εταιρείες που είχαν επενδύσει στον M-12, προσδοκώντας να αποπληρώσουν το κόστος μέσω των εσόδων από τα διόδια, αντιμετώπισαν οικονομικά προβλήματα και πτώχευσαν, το ισπανικό Δημόσιο κλήθηκε να αναλάβει σημαντικές οικονομικές υποχρεώσεις. Αυτό συνέβη στο πλαίσιο ειδικών όρων που είχαν συμπεριληφθεί στις σχετικές συμβάσεις, οι οποίοι προέβλεπαν αποζημιώσεις προς τις κατασκευαστικές εταιρείες και τις τράπεζες.
Έτσι, το ισπανικό Δημόσιο, πέρα από την αρχική επένδυση εκατομμυρίων ευρώ για τον νέο αυτοκινητόδρομο, αναγκάστηκε να διαθέσει και μεγάλα ποσά από τα δημόσια ταμεία για την κάλυψη των σχετικών υποχρεώσεων και τη διάσωση των ιδιωτικών εταιρειών, ενώ όλα αυτά έγιναν με τα χρήματα των φορολογούμενων.
