Το χαμένο ποτάμι της Αθήνας που έγινε viral -Γιατί όλοι μιλούν γι' αυτό, από ποιες περιοχές περνάει
Μια ακόμη εντυπωσιακή απεικόνιση φαντάζεται πώς θα μπορούσε να είναι το κέντρο της Αθήνας, αν ένας από τους ποταμούς της πόλης συνέχιζε να τη διασχίζει μέχρι σήμερα.
Η Αθήνα διαθέτει πλέον τη φήμη μιας συμβατικής αστικής πρωτεύουσας που διαθέτει έντονη παρουσία τσιμέντου, πυκνοκατοικημένες κατοικίες, μεγάλους οδικούς άξονες και έντονη παρουσία οχημάτων που κυριαρχούν σχεδόν σε κάθε σημείο της, ωστόσο η αλήθεια είναι πως η εικόνα στην πρωτεύουσα της χώρας μας δεν ήταν πάντα τέτοια.
Και αυτό γιατί η Αθήνα διαθέτει στην πραγματικότητα ένα πολύ διαφορετικό φυσικό τοπίο από ό,τι θεωρούμε πολλοί σήμερα, έχοντας ανέκαθεν σημαντική παρουσία υδάτινου στοιχείου, τόσο λόγω της εγγύτητάς της με την Αθηναϊκή Ριβιέρα όσο και εξαιτίας των πολλών ρεμάτων που διέσχιζαν το λεκανοπέδιο.
BUY NOW
Ένα ακόμη στοιχείο που πολλοί γνωρίζουν, αλλά πολλές φορές δεν σκέφτονται αρκετοί, είναι η μεν αόρατη αλλά υπαρκτή παρουσία ποταμών που διασχίζουν την Αθήνα κατά μήκος της και περνούν ουσιαστικά «μέσα» από την πόλη.
Έτσι, εκτός από τον Κηφισό, που βρίσκεται σταθερά στο επίκεντρο των συζητήσεων για πολλούς και διαφορετικούς λόγους, στην Αθήνα υπάρχει ακόμη ένα μεγάλο και ιστορικό ποτάμι που την διαπερνά, έχοντας μάλιστα άμεση σχέση με την ανάπτυξη και την ιστορία της πόλης, ήδη από τους αρχαίους χρόνους.
Ο λόγος φυσικά για τον Ιλισό, έναν από τους σημαντικότερους υδάτινους διαδρόμους της Αθήνας για το μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας της, ο οποίος πηγάζει από τις βορειοδυτικές πλαγιές του Υμηττού και, ακολουθώντας νοτιοδυτική πορεία μέσα από το λεκανοπέδιο της Αττικής, εκβάλλει στον Φαληρικό Όρμο.
Ο συγκεκριμένος ποταμός έχει πλέον καλυφθεί σχεδόν εξ ολοκλήρου, με τα πρώτα έργα να έχουν ξεκινήσει επί καθεστώτος Ιωάννη Μεταξά, με βασική αιτιολογία τον κίνδυνο επιδημιών. Αργότερα, τα έργα συνεχίστηκαν, μέχρι που στη θέση του ποταμού αναπτύχθηκαν η γραμμή του τραμ και βασικοί οδικοί άξονες της σημερινής πόλης.
Και μπορεί για τους περισσότερους από εμάς η συνθήκη αυτή, με τον Ιλισό να βρίσκεται πλέον κάτω από τους δρόμους της Αθήνας, να αποτελεί τη νέα πραγματικότητα εδώ και δεκαετίες, ωστόσο κατά καιρούς εξακολουθούν να ακούγονται φωνές και να διατυπώνονται σκέψεις για το πώς θα μπορούσε να είναι η Αθήνα και το κέντρο της πόλης, αν είχε ακολουθηθεί κάποια άλλη τακτική και ο ποταμός δεν είχε καλυφθεί ποτέ.
Σε αυτό το πλαίσιο, ένα νέο βίντεο που δημιουργήθηκε με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης και έγινε viral στα social media παρουσιάζει μία εναλλακτική εικόνα της Αθήνας, στην οποία ο Ιλισός δεν θα βρισκόταν ποτέ κάτω από κεντρικές λεωφόρους, όπως η Λ. Αρδητού και η Λ. Καλλιρρόης, αλλά θα αποτελούσε βασικό και αναπόσπαστο μέρος της πόλης.
Στο όραμα που παρουσιάζει το βίντεο, βλέπουμε πώς θα μπορούσε να είναι το κέντρο της πόλης και πιο συγκεκριμένα η περιοχή του Καλλιμάρμαρου σε ένα τέτοιο σενάριο, με τον ποταμό να συνεχίζει να ρέει στην κατεύθυνση που ακολουθούσε κατά την αρχαιότητα και να περνά ουσιαστικά δίπλα από το Παναθηναϊκό Στάδιο.
Σύμφωνα με αυτή τη διαφορετική προσέγγιση, στον χώρο του εξωτερικού πεζόδρομου δίπλα στο Καλλιμάρμαρο θα συνέχιζε να ρέει κανονικά ο ποταμός, ενώ όσοι ήθελαν να περάσουν προς τον αρχαιολογικό χώρο θα χρησιμοποιούν κυκλικές πεζογέφυρες που υπάρχουν στο σημείο.
Μάλιστα, κατά μήκος της πορείας του ποταμού υπάρχουν πράσινοι χώροι και μονοπάτια, και διάφοροι χώροι αναψυχής παράλληλα της πορείας του ποταμού.
Σε αυτό το σημείο, μάλιστα, αξίζει να πούμε πως η ανάπλαση του Ιλισού δεν αποτελεί αποκλειστικά ένα υποθετικό σενάριο, αφού κατά καιρούς έχουν υπάρξει προτάσεις για την πραγματοποίηση αντίστοιχων έργων, με επιστήμονες και πολίτες να στηρίζουν την ιδέα της επανένταξής του στον αστικό ιστό.
Ωστόσο, η πραγματική εικόνα που θα έδινε μία τέτοια συνθήκη δεν θα ήταν αντίστοιχη με αυτή που βλέπουμε στο συγκεκριμένο βίντεο, καθώς η κοίτη του Ιλισού ιστορικά στέρευε κατά τους καλοκαιρινούς μήνες. Αυτό σημαίνει πως σε καμία περίπτωση δεν θα βλέπαμε τα ορμητικά νερά που παρουσιάζονται στη συγκεκριμένη απεικόνιση, με τη φυσική ροή του ποταμού να είναι αρκετά διαφορετική και σημαντικώς πιο ήπια.
Σε κάθε περίπτωση, το πώς θα μπορούσε να μοιάζει η πόλη αν ένας από τους δύο μεγάλους ποταμούς της αρχαιότητας συνέχιζε να ρέει κατά μήκος της αποτελεί μία ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα σκέψη, ειδικά αν αναλογιστεί κανείς πως πολλές μεγάλες ευρωπαϊκές πόλεις επέλεξαν να αναπτύξουν τον αστικό τους ιστό γύρω από ποτάμια και όχι πάνω σε αυτά.
Πάντως, προς υπεράσπιση της σημερινής κατάστασης, θα πρέπει να σημειωθεί πως πόλεις όπως το Παρίσι, το Λονδίνο ή η Βουδαπέστη διατρέχονται από πολύ μεγαλύτερους ποταμούς, με εντονότερη παρουσία και διαφορετικές δυνατότητες αξιοποίησης.
Παρόλα αυτά, η σκέψη μιας Αθήνας όπου ο Ιλισός θα παρέμενε ορατός και θα αποτελούσε κομμάτι της καθημερινότητας της πόλης είναι αρκετή για να δημιουργήσει μία εντελώς διαφορετική εικόνα της πρωτεύουσας και να μας κάνει να αναρωτηθούμε πώς θα είχε διαμορφωθεί το αστικό τοπίο αν κάποιες αποφάσεις του παρελθόντος είχαν ακολουθήσει διαφορετική κατεύθυνση.
Δείτε το σχετικό βίντεο εδώ: