Μια νέα ευρωπαϊκή έρευνα αποτυπώνει με σαφήνεια την κατάσταση που επικρατεί στους ελληνικούς δρόμους, αναδεικνύοντας τα σημεία στα οποία η χώρα μας εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις.
Η οδική ασφάλεια αποτελεί εδώ και δεκαετίες ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα της ελληνικής κοινωνίας, αφού παρά τις βελτιώσεις που έχουν σημειωθεί τα τελευταία χρόνια σε επίπεδο υποδομών, νομοθεσίας και ελέγχων, η καθημερινή εικόνα στους δρόμους δείχνει ότι εξακολουθεί να υπάρχει σημαντικό έλλειμμα οδηγικής παιδείας και κουλτούρας.
Τα στοιχεία για τα τροχαία ατυχήματα, τους σοβαρούς τραυματισμούς και τις ανθρώπινες απώλειες εξακολουθούν να προκαλούν έντονο προβληματισμό, ενώ φαινόμενα όπως η μη χρήση ζώνης ασφαλείας, η οδήγηση χωρίς κράνος, η παράνομη στάθμευση και η γενικότερη αδιαφορία απέναντι σε βασικούς κανόνες του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας αποτελούν συχνό φαινόμενο σε πολλές περιοχές της χώρας, και έναν τομέα που η πολιτεία λειτουργεί εντελώς να αλλάξει, με όλες τις κινήσεις που γίνονται.
BUY NOW
Σε αυτό το πλαίσιο, δεν είναι λίγοι αυτοί που συγκρίνουν την κατάσταση στην Ελλάδα με αυτή άλλων ευρωπαϊκών χωρών, υποστηρίζοντας ότι η χώρα μας εξακολουθεί να βρίσκεται αρκετά πίσω σε θέματα οδικής συμπεριφοράς και σεβασμού των κανόνων κυκλοφορίας σε σχέση με τη λογική που επικρατεί στα κράτη της Δύσης.
Συγκεκριμένες απαντήσεις καθώς και πολύτιμα στοιχεία όσον αφορά τα παραπάνω επιχείρησε να δώσει μια από τις πιο εκτεταμένες έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί τα τελευταία χρόνια. Ο λόγος περί του προγράμματος Trendline, μια πρωτοβουλία στην οποία συμμετέχουν 29 ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας, με στόχο τη συλλογή κοινών δεδομένων για την οδική ασφάλεια.
Σε αντίθεση με τις παραδοσιακές έρευνες που εστιάζουν κυρίως στον αριθμό των τροχαίων ατυχημάτων, το Trendline εξετάζει τις καθημερινές συμπεριφορές των χρηστών του δρόμου, μετρώντας δείκτες όπως τη τη χρήση κράνους, τη ζώνης ασφαλείας και τη συμμόρφωση με τα όρια ταχύτητας, έχοντας ως βασικό της στόχο να εντοπιστούν οι παράγοντες κινδύνου πριν αυτοί οδηγήσουν σε ατυχήματα και να δοθούν στις κυβερνήσεις τα απαραίτητα εργαλεία για πιο αποτελεσματικές παρεμβάσεις.
Τα αποτελέσματα για την Ελλάδα δεν είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικά, με την χώρα μας να τερματίζει μάλιστα στις τελευταίες θέσεις σε δύο εκ των πιο σημαντικών δεικτών της ασφαλούς οδήγησης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της περιόδου 2022-2025, η χώρα μας καταγράφει ένα από τα χαμηλότερα ποσοστά χρήσης κράνους στην Ευρώπη, και το πλέον χαμηλό από όλες τις χώρες που αξιολογήθηκαν κατά την έρευνα. Το συνολικό ποσοστό συμμόρφωσης διαμορφώνεται στο 86,6%, αρκετά χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο που κυμαίνεται μεταξύ 95% και 99%.Η μοναδική χώρα που προσεγγίζει τα ελληνικά επίπεδα είναι η Κύπρος με 87,7%.
Αναλυτικότερα, και όσον αφορά τους οδηγούς, μόλις το 85,7% φορά κράνος, ενώ στους συνεπιβάτες το αντίστοιχο ποσοστό ανέρχεται στο 89,9%. Σημειώνεται δε πως οι συντάκτες της έρευνας επισημαίνουν ότι τα ποσοστά ενδέχεται να είναι ελαφρώς αυξημένα εξαιτίας της εντατικοποίησης των ελέγχων που πραγματοποιούνται τα τελευταία χρόνια, με τη ρεαλιστική εικόνα να είναι ακόμη πιο επιβαρυμένη.
Παράλληλα, η Ελλάδα βρέθηκε στην τελευταία θέση μεταξύ των χωρών που συμμετείχαν στην έρευνα όσον αφορά τη χρήση ζώνης από τους οδηγούς. Συγκεκριμένα, μόλις το 71,9% των οδηγών χρησιμοποιεί συστηματικά τη ζώνη ασφαλείας, ενώ στους συνοδηγούς το ποσοστό υποχωρεί ακόμη περισσότερο, στο 68%.
Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο προβληματική στα πίσω καθίσματα, όπου μόλις το 54,6% των επιβατών φορά ζώνη ασφαλείας. Με απλά λόγια, σχεδόν ένας στους δύο επιβάτες στα πίσω καθίσματα ταξιδεύει χωρίς τη βασικότερη διάταξη προστασίας που διαθέτει ένα σύγχρονο αυτοκίνητο.
Η σύγκριση με τις χώρες της Κεντρικής και Βόρειας Ευρώπης είναι μάλιστα ενδεικτική. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, σε χώρες όπως η Γαλλία, η Αυστρία ή το Λουξεμβούργο, τα ποσοστά χρήσης ζώνης για οδηγούς, συνοδηγούς και πίσω επιβάτες κινούνται συνήθως μεταξύ 97% και 99%. Η Ελλάδα εμφανίζει εικόνα πιο κοντά σε χώρες όπως η Βουλγαρία και η Ιταλία, όπου παρατηρείται σημαντική μείωση της χρήσης ζώνης σε οδηγούς άλλα και σε επιβάτες (μόλις το 20,1% των συνοδηγών στην Ιταλία φορούν ζώνη).
Πιο θετικά είναι τα αποτελέσματα στον τομέα των φαινομένων ταχύτητας. Στους αυτοκινητοδρόμους, όπου το όριο ταχύτητας είναι 130 χλμ./ώρα, τα στοιχεία δείχνουν πως μόλις το 91,6% των οδηγών συμμορφώνεται με το όριο, με κάτω από το 10% των οδηγών να τείνουν να κινούνται τακτικά και με μεγάλες απόστασης με μεγαλύτερες ταχύτητες. Η μέση ταχύτητα καταγράφηκε στα 99 χλμ./ώρα, ενώ το 85% των οχημάτων κινείται σε αυτοκινητόδρομους με ταχύτητα έως 114,4 χλμ./ώρα.
Στους επαρχιακούς δρόμους, το ποσοστό συμμόρφωσης ανέρχεται στο 78,9%, με μέση ταχύτητα τα 65,4 χλμ./ώρα και το 85% των οχημάτων να κινείται κάτω από τα 75 χλμ./ώρα.
Αντίστοιχα, στους αστικούς δρόμους όπου ίσχυε όριο 50 χλμ./ώρα κατά την περίοδο των μετρήσεων (πριν επιβληθεί το όριο των 30 χλμ,/ώρα του νέου ΚΟΚ), το ποσοστό συμμόρφωσης διαμορφώθηκε στο 72,7%. Η μέση ταχύτητα καταγράφηκε στα 43 χλμ./ώρα, ενώ το 85% των οδηγών κινείται με ταχύτητα έως 50,4 χλμ./ώρα, γεγονός που δείχνει ότι η πλειονότητα των οδηγών βρίσκεται εντός ή πολύ κοντά στα προβλεπόμενα όρια.
Συνολικά, τα ευρήματα της έρευνας δείχνουν ότι η Ελλάδα παρουσιάζει βελτιωμένη εικόνα σε ορισμένους τομείς, όπως η συμμόρφωση με τα όρια ταχύτητας, ωστόσο εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρό πρόβλημα σε βασικές πρακτικές ασφαλείας, όπως η χρήση κράνους και ζώνης ασφαλείας, δηλαδή δύο από τα πιο σημαντικά συστήματα παθητικής ασφάλειας στον δρόμο.