Η πρωτοβουλία, με την ονομασία «Προσιτό Δίπλωμα» αναδιαμορφώνει εκ βάθρων τους κανόνες απόκτησης διπλώματος στη Γερμανία, κάτι που ήδη εφαρμόζεται και σε άλλες χώρες.
Τα τελευταία χρόνια, η απόκτηση άδειας οδήγησης στη Γερμανία είχε μετατραπεί σε πολυτέλεια. Με το μέσο κόστος να φτάνει περίπου τις 3.000 ευρώ, η πρόσβαση στην ανεξαρτησία είχε εξελιχθεί σε ένα απρόσμενο κοινωνικό εμπόδιο. Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση ανακοίνωσε τώρα μια ριζική μεταρρύθμιση.
Αν ρωτούσατε σήμερα έναν απόφοιτο λυκείου στη Γερμανία αν έχει ήδη αποκτήσει δίπλωμα οδήγησης, πιθανότατα θα απαντούσε αρνητικά. Το σύστημα είχε εξελιχθεί σε μια αργή, υπερβολικά περίπλοκη και, πάνω απ' όλα, εξαιρετικά ακριβή διαδικασία. Σύμφωνα με τη νέα κυβερνητική πρόταση, όμως, όλα αυτά πρόκειται να αλλάξουν. Η πρωτοβουλία, με την ονομασία «Affordable License» (Προσιτό Δίπλωμα), αναδιαμορφώνει εκ βάθρων τους κανόνες.
BUY NOW
Ίσως το μεγαλύτερο πρόβλημα του σημερινού συστήματος ήταν η απόλυτη ακαμψία του. Κάθε υποψήφιος, ανεξάρτητα από τις ήδη υπάρχουσες γνώσεις του, ήταν υποχρεωμένος να παρακολουθήσει διά ζώσης δεκατέσσερα θεωρητικά μαθήματα διάρκειας 90 λεπτών στις αίθουσες των σχολών οδηγών. Αυτό το ξεπερασμένο μοντέλο καταργείται πλέον.
Το κράτος υιοθετεί πλήρως την ψηφιοποίηση. Η θεωρητική εκπαίδευση μεταφέρεται σε εγκεκριμένες εφαρμογές και πλατφόρμες ηλεκτρονικής μάθησης. Οι νέοι θα μπορούν να μελετούν από το σπίτι ή καθ' οδόν προς το σχολείο, ενώ οι σχολές οδηγών δεν θα χρειάζεται πλέον να επιβαρύνονται με υψηλά έξοδα ενοικίασης αιθουσών διδασκαλίας. Μόνο αυτή η αλλαγή αναμένεται να μειώσει σημαντικά το κόστος.
Γονέας αντί για εκπαιδευτής Σχολής Οδηγών
Η σημαντικότερη αλλαγή του νομοθετικού πακέτου είναι η κατάργηση του αποκλειστικού ρόλου των επαγγελματιών εκπαιδευτών στα πρώτα χιλιόμετρα οδήγησης. Η Γερμανία υιοθετεί επιτέλους ένα μοντέλο που εφαρμόζεται με επιτυχία στη Σουηδία, τη Βρετανία και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι υποψήφιοι οδηγοί θα έχουν πλέον τη δυνατότητα να εκπαιδεύονται υπό την επίβλεψη των γονέων τους.
Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι ο μαθητευόμενος θα βρίσκεται πίσω από το τιμόνι, ενώ ο γονέας, από τη θέση του συνοδηγού, θα επιβλέπει την εκμάθηση των βασικών χειρισμών του οχήματος. Έτσι, δεν θα απαιτείται πλέον η αμοιβή επαγγελματία εκπαιδευτή μόνο και μόνο για να μάθει ένας αρχάριος να ξεκινά ομαλά ή να αλλάζει ταχύτητες. Οι σχολές οδηγών θα επικεντρωθούν στον βασικό τους ρόλο και την εκπαίδευση σε πιο απαιτητικούς ελιγμούς και στη σωστή συμπεριφορά σε σύνθετες κυκλοφοριακές συνθήκες.
Η ανησυχία ότι ένας αρχάριος θα βρεθεί αμέσως μετά τη θεωρία στην πυκνή κυκλοφορία του κέντρου μιας πόλης με έναν έντρομο γονέα δίπλα του δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Η μεταρρύθμιση βασίζεται σε ένα αυστηρά σταδιακό σύστημα. Αρχικά, ο μαθητής θα πρέπει να μάθει τον βασικό χειρισμό του οχήματος σε κλειστούς χώρους εκπαίδευσης ή εγκαταλελειμμένους χώρους στάθμευσης και μόνο στη συνέχεια θα επιτρέπεται να οδηγεί σε ήσυχους επαρχιακούς δρόμους.
Ωστόσο, δεν μπορεί οποιοσδήποτε να αναλάβει τον ρόλο του εκπαιδευτή. Το συνοδευτικό πρόσωπο —συνήθως ο γονέας— θα πρέπει να πληροί συγκεκριμένες προϋποθέσεις όπως να είναι άνω των 30 ετών, να διαθέτει πολυετή οδηγική εμπειρία χωρίς σοβαρές παραβάσεις στο ιστορικό του και να τηρείται απόλυτη μηδενική ανοχή στην κατανάλωση αλκοόλ κατά τη διάρκεια του μαθήματος, ακόμη και όταν βρίσκεται στη θέση του συνοδηγού.
Το όχημα θα πρέπει επίσης να φέρει ειδική σήμανση, να είναι δηλωμένο στην ασφαλιστική εταιρεία ως εκπαιδευτικό όχημα και να είναι διαμορφωμένο έτσι ώστε ο συνοδηγός να μπορεί να χρησιμοποιήσει το χειρόφρενο σε περίπτωση ανάγκης. Το κράτος ξεκαθαρίζει ότι στόχος δεν είναι η υποβάθμιση της ασφάλειας, αλλά η αποτελεσματικότερη προετοιμασία των νέων οδηγών πριν από τις τελικές εξετάσεις.
Παράλληλα, καταργούνται και οι αυστηρές απαιτήσεις για τις λεγόμενες «ειδικές διαδρομές». Μέχρι σήμερα, το γερμανικό σύστημα προέβλεπε υποχρεωτικά συγκεκριμένο αριθμό νυχτερινών διαδρομών και χιλιομέτρων σε αυτοκινητόδρομο. Πλέον, το μοντέλο μεταβαίνει από την αξιολόγηση με βάση τον χρόνο στην αξιολόγηση με βάση τις πραγματικές δεξιότητες. Αν ένας μαθητής αποδεικνύει ότι διαθέτει τις απαραίτητες ικανότητες ή έχει ήδη συμπληρώσει δεκάδες ώρες οδήγησης με γονέα, θα μπορεί να συμμετάσχει στις τελικές εξετάσεις πολύ νωρίτερα. Η πορεία προς το δίπλωμα δεν θα καθορίζεται πλέον από τυποποιημένους πίνακες, αλλά από τις πραγματικές ικανότητες του υποψηφίου.
Υποχρεωτικές πλατφόρμες σύγκρισης
Αλλαγές έρχονται και στις εξετάσεις, καθώς η χρόνια έλλειψη εξεταστών από τους οργανισμούς TÜV και DEKRA είχε οδηγήσει σε αναμονές που διαρκούσαν πολλούς μήνες. Οι εξετάσεις θα είναι συντομότερες, πιο αποτελεσματικές και θα επικεντρώνονται περισσότερο στην ικανότητα πρόβλεψης και ασφαλούς αντίδρασης σε πραγματικές συνθήκες κυκλοφορίας, παρά σε θεωρητικές «παγίδες».
Οι αλλαγές δεν σταματούν εκεί. Το Υπουργείο Μεταφορών της Γερμανίας ετοιμάζει επίσης μέτρα κατά των αθέμιτων πρακτικών, θεσπίζοντας υποχρεωτικές δημόσιες πλατφόρμες σύγκρισης. Μέσω αυτών, οι υποψήφιοι οδηγοί θα μπορούν εύκολα να ενημερώνονται όχι μόνο για το μέσο τελικό κόστος κάθε σχολής οδηγών στην περιοχή τους, αλλά και για τα ποσοστά επιτυχίας των μαθητών τους. Έτσι, οι διαφημίσεις με δελεαστικά χαμηλές αρχικές τιμές, που στη συνέχεια επιβάρυναν τους μαθητές με μεγάλο αριθμό επιπλέον επί πληρωμή μαθημάτων, αναμένεται να χάσουν την αξιοπιστία τους.
Δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι οι επαγγελματικές ενώσεις σχολών οδηγών έχουν ήδη εκφράσει έντονες αντιδράσεις, υποστηρίζοντας ότι η μεταρρύθμιση θέτει σε κίνδυνο την οδική ασφάλεια. Ωστόσο, οι φόβοι ότι «οι ερασιτέχνες δεν μπορούν να εκπαιδεύσουν άλλους ερασιτέχνες» φαίνεται, με βάση τα στοιχεία από χώρες όπου εφαρμόζεται ήδη το σύστημα, να αποσκοπούν περισσότερο στην προστασία των επαγγελματικών συμφερόντων του κλάδου. Αν αυτή η ριζική γερμανική προσπάθεια μείωσης της γραφειοκρατίας αποδειχθεί επιτυχής, η άδεια οδήγησης θα γίνει και πάλι ένα προσιτό βήμα προς την ενηλικίωση — και πιθανότατα θα αποτελέσει πρότυπο και για τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες.