Ένα από τα πιο οργανωμένα και δύσκολα αντιμετωπίσιμα φαινόμενα κλοπών στον κόσμο του αυτοκινήτου συνεχίζει να εξαπλώνεται, με τους καταλύτες να βρίσκονται πλέον στο στόχαστρο κυκλωμάτων σε Ευρώπη και Ελλάδα.

Οι κλοπές εξαρτημάτων από σταθμευμένα αυτοκίνητα δεν αποτελούν κάτι καινούργιο, ωστόσο τα τελευταία χρόνια ένα συγκεκριμένο κομμάτι του οχήματος έχει μετατραπεί σε «χρυσάφι» για τους επιτήδειους. Ο λόγος για τους καταλύτες, ένα εξάρτημα το οποίο βρίσκεται στο σύστημα εξαγωγής και περιέχει πολύτιμα μέταλλα με ιδιαίτερα υψηλή αξία στην παγκόσμια αγορά.

Φυσικά το εν λόγω φαινόμενο είναι δυστυχώς πλήρως γνώριμο και στους Έλληνες οδηγούς, ωστόσο τελευταία έχει λάβει τρομακτικές διαστάσεις και στο εξωτερικό, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την πρόσφατη υπόθεση στην Ισπανία, όπου οι αρχές συνέλαβαν δύο άτομα στη Λα Ριόχα για την κλοπή περισσότερων από 100 καταλυτών συνολικής αξίας περίπου 20.000 ευρώ.

Πιο συγκεκριμένα, οι δράστες εντοπίστηκαν να μεταφέρουν δεκάδες καταλύτες κρυμμένους μέσα σε σακούλες, ενώ οι αρχές κάνουν λόγο για ένα οργανωμένο κύκλωμα που εξειδικεύεται σε κλοπές καταλυτών.

Και αυτό γιατί οι καταλύτες αποτελούν πλέον έναν από τους πιο περιζήτητους στόχους για τους κλέφτες αυτοκινήτων. Στο εσωτερικό τους βρίσκονται πολύτιμα μέταλλα όπως παλλάδιο, πλατίνα και ρόδιο, υλικά που χρησιμοποιούνται για τη μείωση των ρύπων και των καυσαερίων, άλλα ταυτόχρονα έχουν εκτοξεύσει την αξία τους στη διεθνή αγορά.

Μάλιστα, σε αρκετές περιπτώσεις η αξία αυτών των μετάλλων κρίνεται ως ιδιαίτερα υψηλή, γεγονός που έχει οδηγήσει στη δημιουργία ολόκληρης μαύρης αγοράς γύρω από τους μεταχειρισμένους ή κλεμμένους καταλύτες.

Η διαδικασία της κλοπής είναι ιδιαίτερα γρήγορη, με τους δράστες να σηκώνουν ελαφρώς το αυτοκίνητο, συνήθως κατά τη διάρκεια της νύχτας ή σε απομονωμένα σημεία, και μέσα σε ελάχιστα λεπτά κόβουν το κομμάτι της εξάτμισης όπου βρίσκεται ο καταλύτης

Όπως είπαμε, το φαινόμενο δεν περιορίζεται μόνο στο εξωτερικό, αφού και στην Ελλάδα οι κλοπές καταλυτών έχουν εξελιχθεί σε μια από τις πιο συχνές μορφές κλοπής εξαρτημάτων αυτοκινήτου. Ιδιαίτερα σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, έχουν καταγραφεί δεκάδες περιστατικά με οδηγούς παρκάρουν ανυποψίαστοι το αυτοκίνητο τους και έπειτα να το βρίσκουν «ακρωτηριασμένο» το επόμενο πρωί.

Σημειώνεται πως τελευταία στο στόχαστρο μπαίνουν και τα υβριδικά μοντέλα καθώς οι καταλύτες τους περιέχουν μεγαλύτερες ποσότητες πολύτιμων μετάλλων και θεωρούνται πιο «κερδοφόροι» για τα κυκλώματα. Παράλληλα, SUV και οχήματα με μεγαλύτερη απόσταση από το έδαφος αποτελούν ευκολότερο στόχο, αφού οι δράστες μπορούν να κινηθούν πιο άνετα κάτω από το αμάξωμα.

Φυσικά, η ζημιά για τον ιδιοκτήτη δεν περιορίζεται μόνο στην απώλεια του εξαρτήματος. Σε αρκετές περιπτώσεις, το κόστος αντικατάστασης και επισκευής μπορεί είναι ιδιαίτερα υψηλό, ειδικά σε νεότερα μοντέλα με πιο σύνθετα συστήματα αντιρρύπανσης.

Οι αρχές μάλιστα προειδοποιούν πως πρόκειται για οργανωμένες ομάδες που λειτουργούν με συγκεκριμένη μεθοδολογία, μεταφέροντας τους καταλύτες σε παράνομα δίκτυα ανακύκλωσης ή μεταπώλησης μετάλλων.

Την ίδια στιγμή, ειδικοί προτείνουν στους οδηγούς να αποφεύγουν τη στάθμευση σε σκοτεινά ή απομονωμένα σημεία, να επιλέγουν κλειστά πάρκινγκ όπου είναι δυνατόν, ενώ αρκετοί ιδιοκτήτες προχωρούν πλέον ακόμη και στην τοποθέτηση ειδικών προστατευτικών καλυμμάτων ή αντικλεπτικών συστημάτων για τον καταλύτη.

Πόσα κερδίζουν από τις κλοπές καταλυτών 

Σύμφωνα με τον ιστότοπο σύγκρισης των τιμών μετάλλων kitco.com, μια ουγγιά (28,3 γρμ.) ροδίου τον Ιανουάριο του 2019 κόστιζε 2.000 δολάρια (1.913 ευρώ). Τον Δεκέμβριο του 2020, ωστόσο, εκτοξεύτηκε στα 14.000 δολάρια (13.400 ευρώ), ενώ τον Απρίλιο του 2021 έφτασε τα 27.000 δολάρια, ήτοι 25.829 ευρώ.

Οι αυξήσεις είναι σημαντικές και στο παλλάδιο και την πλατίνα, χωρίς, βέβαια, να πλησιάζουν τα επίπεδα του ροδίου. Όπως αναφέρει το περιοδικό West Advantage που επικεντρώνεται στη βιομηχανία απορριμάτων και ανακύκλωσης, ο καταλυτικός μετατροπέας ενός αυτοκινήτου, εμπεριέχει 3-7 γραμμάρια πλατίνας, 2-7 γραμμάρια παλλαδίου και 1-2 γραμμάρια ροδίου. Βάσει, λοιπόν, των τρέχουσων τιμών των προαναφερθέντων μετάλλων, η κλοπή ενός καταλύτη σημαίνει 90-210 δολάρια (86-201 ευρώ) σε πλατίνα, 120-420 δολάρια (115-402 ευρώ) σε παλλάδιο και 440-880 δολάρια σε ρόδιο (421-842 ευρώ). Επομένως, η αξία των μετάλλων σε έναν καταλύτη μπορεί να φτάσει έως και τα 1.500 δολάρια, δηλαδή 1.435 ευρώ.

Αξίζει, βέβαια, να σημειωθεί ότι το ανωτέρω ποσό δεν αντιπροσωπεύει το καθαρό κέρδος των σπειρών που αφαιρούν καταλύτες, μιας και τους πωλούν σε εταιρείες ανακύκλωσης μετάλλων, στη μισή τιμή.

Διαβάστε επίσης