Μια νέα έρευνα του Harvard αποκαλύπτει τα σημάδια που δείχνουν πότε έχει έρθει η ώρα ένας ηλικιωμένος οδηγός να «κρεμάσει» τα κλειδιά του.

Η οδήγηση από άτομα τρίτης ηλικίας αποτελεί εδώ και χρόνια ένα θέμα που επανέρχεται συνεχώς στη δημόσια συζήτηση, τόσο σε επίπεδο κοινωνίας όσο και σε επίπεδο οργανισμών που ασχολούνται με την οδική ασφάλεια.

Παρότι μιλάμε για ένα ζήτημα που αγγίζει ευαίσθητες ισορροπίες, καθώς συνδέεται άμεσα με την αυτονομία και την ποιότητα ζωής των ηλικιωμένων, τα δεδομένα δείχνουν ότι σε ορισμένες περιπτώσεις η συνέχιση της οδήγησης μετά το πέρας μιας προχωρημένης ηλικίας μπορεί να εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους.

Στη χώρα μας, μέχρι σήμερα, δεν υφίσταται κάποιο ανώτατο ηλικιακό όριο που να απαγορεύει την οδήγηση. Το ισχύον νομικό πλαίσιο προβλέπει ότι κάθε πολίτης μπορεί να συνεχίζει να οδηγεί, εφόσον η ιατρική του κατάσταση το επιτρέπει.

Φυσικά ο νόμος ορίζει αυστηρούς ελέγχους, αφού από την ηλικία των 65 έως και τα 80 έτη, η άδεια οδήγησης ανανεώνεται κάθε τρία χρόνια και συνοδεύεται από υποχρεωτικές ιατρικές εξετάσεις από παθολόγο και οφθαλμίατρο. Μετά τη συμπλήρωση του 80ού έτους, η ανανέωση γίνεται ανά διετία και απαιτείται επιπλέον έλεγχος από ωτορινολαρυγγολόγο και νευρολόγο ή ψυχίατρο.

Ωστόσο, και παρά το γεγονός ότι ο νόμος δεν απαγορεύει την οδήγηση σε προχωρημένη ηλικία, ολοένα και περισσότερες φωνές υποστηρίζουν ότι σε ορισμένες περιπτώσεις θα έπρεπε να υπάρχει αυστηρότερη αξιολόγηση και μεγαλύτερος έλεγχος, τόσο για την ασφάλεια του ηλικιωμένου όσο και των υπόλοιπων χρηστών του δρόμου.

Σε αυτό το πλαίσιο έρχεται να προστεθεί μια νέα έρευνα του Harvard, και συγκεκριμένα του Harvard Health, του εκδοτικού βραχίονα της Ιατρικής Σχολής του γνωστού Πανεπιστημίου. Η μελέτη επιχειρεί να φωτίσει τα βασικά σημάδια που δείχνουν πότε ένας ηλικιωμένος οδηγός ενδέχεται να μην είναι πλέον σε θέση να οδηγεί με ασφάλεια.

Σύμφωνα με τα ευρήματα της εν λόγω έρευνας, ένα από τα πρώτα και πιο ανησυχητικά σημάδια είναι η σύγχυση σε γνωστές διαδρομές. Αν ένας ηλικιωμένος αρχίσει να μπερδεύεται σε δρόμους που γνώριζε καλά ή να δυσκολεύεται να προσανατολιστεί σε περιοχές όπου κινούνταν επί χρόνια χωρίς πρόβλημα, τότε αυτό αποτελεί σαφή ένδειξη ότι κάτι έχει αλλάξει στην οδηγική του ικανότητα.

Παράλληλα, ιδιαίτερη σημασία δίνεται στην αύξηση μικρών ατυχημάτων σε σύντομο χρονικό διάστημα. Ακόμη κι αν πρόκειται για φαινομενικά ασήμαντα περιστατικά, όπως μικρές συγκρούσεις ή μικροζημιές στο αυτοκίνητο χωρίς σοβαρές συνέπειες, η συχνότητά τους μπορεί να αποκαλύπτει μια σταδιακή επιδείνωση.

Ένα ακόμη στοιχείο που επισημαίνεται είναι η στάση του στενού οικογενειακού και κοινωνικού περιβάλλοντος, αφού αν άτομα που γνωρίζουν το ηλικιωμένο άτομο αρχίζουν να αποφεύγουν να επιβιβαστούν σε όχημα που οδηγεί εκείνο, συνήθως αυτό δεν είναι τυχαίο και προκύπτει έπειτα από αρνητικές εμπειρίες ή από παρατηρήσεις που αφορούν την αντίληψη, τα αντανακλαστικά ή τη συμπεριφορά του οδηγού στον δρόμο.

Η έρευνα, πάντως, ξεκαθαρίζει ότι τα στατιστικά στοιχεία δεν δείχνουν πως οι ηλικιωμένοι οδηγοί αποτελούν συνολικά την πιο επικίνδυνη ομάδα. Αντιθέτως, οι νεότεροι οδηγοί καταγράφουν διαχρονικά τα περισσότερα τροχαία ατυχήματα, συχνά σε συνδυασμό με επικίνδυνες συμπεριφορές όπως η υπερβολική ταχύτητα ή η οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ.

Το στοιχείο, όμως, που προκαλεί μεγαλύτερη ανησυχία, σύμφωνα με τα δεδομένα του αμερικανικού μη κερδοσκοπικού οργανισμού Foundation for Traffic Safety που επικαλείται η έρευνα του Harvard, είναι ότι οι ηλικιωμένοι οδηγοί καταγράφουν δυσανάλογα υψηλό αριθμό θανάτων σε τροχαία ατυχήματα.

Παράλληλα, αποτελούν τη δεύτερη ηλικιακή ομάδα σε συνολικό αριθμό ατυχημάτων, γεγονός που αποτυπώνει ένα επικίνδυνο μοτίβο, όπου τα ατύχηματα και είναι συχνό φαινόμενο και έχουν πολύ βαρύτερες συνέπειες σε σχέση με τις υπόλοιπες.

Διαβάστε επίσης