Η ηλεκτροκίνηση αλλάζει ριζικά την αυτοκινητοβιομηχανία, με τη μάχη να μην δίνεται πια μόνο στα εργοστάσια και στα εργαστήρια, αλλά και στα κοιτάσματα πολύτιμων πρώτων υλών που θα αποτελέσουν τη βάση για το μέλλον των μετακινήσεων.

Η μετάβαση προς τα ηλεκτρικά οχήματα έχει ανατρέψει πολλές από τις ισορροπίες που επικρατούσαν επί δεκαετίες στην παγκόσμια αγορά αυτοκινήτου, με τους κατασκευαστές που κυριαρχούσαν επί χρόνια να καλούνται πλέον να προσαρμοστούν σε μια νέα πραγματικότητα, ενώ νέοι παίκτες έχουν αποκτήσει πρωταγωνιστικό ρόλο, εκμεταλλευόμενοι τις ευκαιρίες που δημιούργησε η ενεργειακή μετάβαση.

Ήδη μέσα σε λίγα μόλις χρόνια, η εικόνα της αγοράς έχει αλλάξει αισθητά, με νέες να εταιρείες έχουν αναδειχθεί σε σημαντικές δυνάμεις, ενώ χώρες που επένδυσαν έγκαιρα στην ηλεκτροκίνηση απολαμβάνουν πλέον στρατηγικά πλεονεκτήματα απέναντι στους ανταγωνιστές τους.

Ο μεγαλύτερος κερδισμένος αυτής της αλλαγής είναι αναμφίβολα η Κίνα. Η ασιατική υπερδύναμη επένδυσε νωρίς στην παραγωγή ηλεκτρικών οχημάτων και στις πρώτες ύλες που απαιτούνται για την κατασκευή τους, δημιουργώντας ένα τεράστιο πλεονέκτημα απέναντι στις υπόλοιπες αγορές.

Ως αποτέλεσμα, οι κινεζικές εταιρείες κυριαρχούν στην εγχώρια αγορά, τη μεγαλύτερη στον κόσμο, ενώ διεκδικούν ολοένα μεγαλύτερα μερίδια και στην Ευρώπη.

Πέρα όμως από την τεχνογνωσία και τη βιομηχανική της ισχύ, το μεγαλύτερο πλεονέκτημα της Κίνας είναι η πρόσβαση σε πολύτιμες πρώτες ύλες που θεωρούνται απαραίτητες για την παραγωγή μπαταριών ηλεκτρικών οχημάτων.

Ανάμεσα σε αυτές το πλέον σημαντικό είναι το λίθιο, με το συγκεκριμένο μέταλλο να αποτελεί βασικό συστατικό των μπαταριών ιόντων λιθίου, δηλαδή των ενεργειακών μονάδων που τροφοδοτούν σχεδόν όλα τα σύγχρονα ηλεκτρικά αυτοκίνητα.

Η στρατηγική σημασία του λιθίου είναι τόσο μεγάλη, ώστε η Ευρώπη έχει ξεκινήσει μια συντονισμένη προσπάθεια για τη δημιουργία μιας αυτόνομης αλυσίδας εφοδιασμού, έχοντας ως στόχο να μειωθεί η εξάρτηση από εισαγωγές και να εξασφαλιστεί η επάρκεια πρώτων υλών που θα στηρίξουν τη βιομηχανία μπαταριών και ηλεκτρικών οχημάτων τις επόμενες δεκαετίες.

Σε αυτό το πλαίσιο, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη ξεκινήσει να χρηματοδοτεί εξορυκτικά και βιομηχανικά έργα σε ολόκληρη την ήπειρο, ενώ μόνο φέτος αναμένεται να κατευθυνθούν 3 δισεκατομμύρια ευρώ σε επενδύσεις που σχετίζονται με το λίθιο και τις κρίσιμες πρώτες ύλες.

Σήμερα δε βρίσκονται σε εξέλιξη περίπου δέκα μεγάλα έργα εξόρυξης και επεξεργασίας λιθίου σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ειδικών, τα συγκεκριμένα πρότζεκτ θα μπορούσαν να παράγουν συνολικά έως και 271.580 τόνους λιθίου ετησίως.

Πρόκειται για μια ποσότητα που θεωρητικά θα μπορούσε να καλύψει τις ανάγκες παραγωγής σχεδόν 34 εκατ. ηλεκτρικών οχημάτων. Σημειώνεται ότι αυτή τη στιγμή στην Ευρώπη, η ετήσια παραγωγή ηλεκτρικών αυτοκινήτων (συμπεριλαμβανομένων και των Plug in Hybrid) βρίσκεται κοντά στα 4,2 εκατομμύρια ετησίως.

Μεγάλες κινήσεις γίνονται στην Γερμανία, όπου η AMG Lithium εγκαινίασε το πρώτο ευρωπαϊκό διυλιστήριο υδροξειδίου του λιθίου στο Bitterfeld-Wolfen, δημιουργώντας έναν από τους σημαντικότερους κόμβους επεξεργασίας του πολύτιμου μετάλλου στην ήπειρο, ενώ στη γερμανική Άνω Κοιλάδα του Ρήνου αναπτύσσεται το φιλόδοξο έργο Lionheart της Vulcan Energy Resources.

Με επένδυση που ξεπερνά τα 2,5 δισεκατομμύρια δολάρια, η μονάδα προβλέπεται να παράγει 24.000 τόνους ισοδύναμου ανθρακικού λιθίου ετησίως. Μόνο η συγκεκριμένη εγκατάσταση εκτιμάται ότι θα μπορεί να καλύπτει τις ανάγκες παραγωγής περίπου 500.000 ηλεκτρικών οχημάτων κάθε χρόνο, γεγονός που την καθιστά ένα από τα σημαντικότερα έργα του είδους στην Ευρώπη.

Παράλληλα, στην Τσεχία, το έργο Cínovec αξιοποιεί το μεγαλύτερο γνωστό κοίτασμα λιθίου σκληρού πετρώματος στην Ευρώπη και αναμένεται να παράγει σχεδόν 30.000 τόνους υδροξειδίου λιθίου σε ποιότητα μπαταρίας κάθε χρόνο.

Στη Σερβία, το έργο Jadar της Rio Tinto βασίζεται στην εξόρυξη του ορυκτού τζανταρίτη και προβλέπεται να παράγει περίπου 58.000 τόνους ανθρακικού λιθίου ετησίως, ενώ στη Γαλλία η Imerys προχωρά το έργο EMILI με στόχο παραγωγή περίπου 34.000 τόνων τον χρόνο.

Μεγάλα αποθέματα βρίσκονται και στην Πορτογαλία και συγκεκριμένα στα έργα Barroso Lithium και Mina do Romano (συνολικά άνω των 1,,000 τόνων λιθίου), ενώ στη Φινλανδία το Keliber Lithium Project αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα έργα της περιοχής όπου θα πραγματοποιείται εξόρυξη και διύλιση 15.000 τόνων λιθίου το έτος για την τροφοδοσία των σκανδιναβικών εργοστασίων μπαταριών.

Αντίστοιχα έργα βρίσκονται σε εξέλιξη και στην Ισπανία, όπου οι επενδύσεις San José Valdeflórez και Las Navas φιλοδοξούν να ενισχύσουν την ευρωπαϊκή παραγωγή λιθίου τα επόμενα χρόνια με περίπου 10.000 τόνους σε ετήσια βάση.

Σημειώνεται τέλος πως σημαντικές κινήσεις πραγματοποιούνται και στο Ηνωμένο Βασίλειο, το οποίο παρά την επίσημη αποχώρηση του από την Ευρώπη εμφανίζει παρόμοια στρατηγική στον τομέα της ηλεκτροκίνησης.

Σε αυτό το πλαίσιο, η περιοχή της Κορνουάλης εξελίσσεται σε ένα νέο ευρωπαϊκό κέντρο παραγωγής λιθίου, με έργα που αξιοποιούν τόσο γεωθερμικά ύδατα όσο και κοιτάσματα αργίλου. Οι εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην περιοχή εκτιμούν ότι μέχρι το τέλος της δεκαετίας θα μπορούν να παράγουν τουλάχιστον 12.000 τόνους λιθίου ετησίως.

Διαβάστε επίσης: