Μια νέα συζήτηση έχει ανοίξει στην Ευρώπη γύρω από τον ήχο που παράγουν τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα και ειδικότερα, τα τεχνητά συστήματα που μιμούνται τον θόρυβο των θερμικών κινητήρων.

Η ευρωπαϊκή νομοθεσία έχει διαμορφώσει ένα σαφές πλαίσιο σχετικά με το σύστημα AVAS, δηλαδή το σύστημα ηχητικών προειδοποιήσεων που από το 2019 είναι υποχρεωτικό σε ηλεκτρικά και υβριδικά αυτοκίνητα.

Ο ρόλος του είναι να προειδοποιεί πεζούς και άτομα με προβλήματα όρασης για την προσέγγιση ενός οχήματος σε χαμηλές ταχύτητες. Το σύστημα αυτό εκπέμπει ήχο έως τα 20 km/h -όριο που ενδέχεται να αυξηθεί στα 30 km/h- και απενεργοποιείται αυτόματα πάνω από αυτή την ταχύτητα, ώστε να περιορίζεται η ηχορύπανση. Πρόκειται για έναν συμβιβασμό ανάμεσα στην ασφάλεια και τη μείωση του θορύβου στις πόλεις.

Ωστόσο, η Οικονομική Επιτροπή του ΟΗΕ για την Ευρώπη (UNECE) συζητά στη Γενεύη μια πιθανή αλλαγή του πλαισίου εκπομπής θορύβου των οχημάτων με επίκεντρο την έγκριση των συστημάτων Exterior Sound Enhancement Systems (ESES), τα οποία επιτρέπουν στα ηλεκτρικά αυτοκίνητα να παράγουν τεχνητούς ήχους χωρίς άμεση σχέση με την ασφάλεια των άλλων χρηστών του δρόμου.

Η πίεση για τη νομιμοποίηση αυτών των συστημάτων προέρχεται κυρίως από τον Διεθνή Οργανισμό Κατασκευαστών Αυτοκινήτων (OICA), ο οποίος υποστηρίζει ότι ο ήχος αποτελεί «αναπόσπαστο κομμάτι του DNA του αυτοκινήτου».

Για ορισμένους κατασκευαστές, το ζητούμενο είναι η διατήρηση του συναισθήματος, της δυναμικής και της ταυτότητας της μάρκας ακόμη και στην εποχή της ηλεκτροκίνησης. Δεν είναι τυχαίο ότι ορισμένα μοντέλα έχουν ήδη επενδύσει σε χαρακτηριστικές ηχητικές υπογραφές, όπως το Hyundai Ioniq 5 N με τον ψεύτικο «σπορ» ήχο ή το Dodge Charger Daytona που αναπαράγει τον θρυλικό ήχο ενός V8.

Απέναντι σε αυτή τη λογική, οι επικριτές των συστημάτων ESES υποστηρίζουν ότι ένα από τα μεγαλύτερα πλεονεκτήματα των ηλεκτρικών αυτοκινήτων είναι ακριβώς η μείωση του θορύβου, ειδικά στο αστικό περιβάλλον. Η εισαγωγή επιπλέον τεχνητών ήχων, σύμφωνα με αυτούς, ακυρώνει μέρος των οφελών που αναμένονταν από την ηλεκτροκίνηση, τη στιγμή μάλιστα που οι πόλεις προσπαθούν να βελτιώσουν την ποιότητα ζωής των κατοίκων τους.

Το ζήτημα δεν είναι μόνο αισθητικό, αλλά και θέμα δημόσιας υγείας. Σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος, ο θόρυβος από την οδική κυκλοφορία αποτελεί τον δεύτερο μεγαλύτερο περιβαλλοντικό κίνδυνο στην Ευρώπη, μετά την ατμοσφαιρική ρύπανση. Περισσότερα από 110 εκατομμύρια άνθρωποι εκτίθενται σε επιβλαβή επίπεδα θορύβου, με αποδεδειγμένες επιπτώσεις στην καρδιαγγειακή υγεία. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εκτιμά ότι ο οδικός θόρυβος κοστίζει κάθε χρόνο από 1 έως 1,3 εκατομμύρια υγιή έτη ζωής στην ευρωπαϊκή ήπειρο.

Οι ανησυχίες αυτές έχουν οδηγήσει χώρες όπως η Γαλλία, η Ολλανδία και η Ελβετία να ταχθούν κατά της εισαγωγής «περιττών» ήχων. Αντίθετα, η Γερμανία και η Ιαπωνία εμφανίζονται πιο θετικές, ζητώντας μεγαλύτερη ευελιξία.

Ήδη διαφαίνεται ένας πιθανός συμβιβασμός, σύμφωνα με τον οποίο τα συστήματα ESES θα μπορούσαν να επιτρέπονται, αλλά να είναι απενεργοποιημένα από προεπιλογή, με τον οδηγό να έχει τη δυνατότητα να τα ενεργοποιεί χειροκίνητα μόνο σε συγκεκριμένες περιπτώσεις. Η τελική απόφαση αναμένεται στην επόμενη ολομέλεια της UNECE τον Φεβρουάριο.